[agfo_tube video=”qdeAhCqdVN4″ mod=”standart”]<\/p>\n
Bazen bir \u015fark\u0131n\u0131n y\u00f6n\u00fcn\u00fc bestecinin ilk karar\u0131 de\u011fil, s\u00f6zlerin kendi y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc belirler. Sevda D\u00f6ner Oyuna<\/strong> da benim i\u00e7in b\u00f6yle geli\u015fen bir eser oldu. S\u00f6zleri yazd\u0131ktan sonra melodik ihtimaller \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrken hecelerin ve c\u00fcmlelerin e\u015fit ad\u0131mlarla ilerlemedi\u011fini fark ettim. Kelimeler, kendili\u011finden k\u0131vr\u0131lan ve zaman zaman h\u0131zlan\u0131yormu\u015f hissi veren bir ritme do\u011fru ak\u0131yordu. Bu ak\u0131\u015f\u0131 zorlamak yerine onu dinledi\u011fimde kar\u015f\u0131ma 7\/8 \u00f6l\u00e7\u00fc \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n Bu ritmik yap\u0131, eserin karakterini de belirledi. S\u00f6zlerin i\u00e7tenli\u011fiyle hareketli \u00f6l\u00e7\u00fcn\u00fcn yan yana geli\u015fi bende Karadeniz\u2019i \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131rd\u0131. B\u00f6ylece \u015fark\u0131 yaln\u0131zca melodik bir \u00e7al\u0131\u015fmaya de\u011fil; suyun, da\u011f\u0131n, \u00e7ay\u0131n, kemen\u00e7e k\u0131p\u0131rt\u0131s\u0131n\u0131n ve sevdan\u0131n ayn\u0131 atmosferde bulu\u015ftu\u011fu bir t\u00fcrk\u00fc havas\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n \u015eark\u0131 yazarken her zaman \u00f6nce \u00f6l\u00e7\u00fcy\u00fc se\u00e7ip s\u00f6zleri onun i\u00e7ine yerle\u015ftirmek gerekmez. Kimi zaman s\u00f6z\u00fcn vurgular\u0131, hece uzunluklar\u0131 ve c\u00fcmlelerin nefes ald\u0131\u011f\u0131 yerler zaten belirli bir ritmik ihtimali i\u015faret eder. Ben de bu eserde s\u00f6zlerin \u00f6nerdi\u011fi hareketi takip ettim.<\/p>\n Burada \u00f6nemli olan, kelimeleri haz\u0131r bir kal\u0131ba zorla s\u0131\u011fd\u0131rmak yerine onlar\u0131n sesini duymakt\u0131. Bir dize okunurken hangi hece \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor? C\u00fcmle nerede durmak istiyor? S\u00f6zc\u00fckler d\u00fcz bir hatta m\u0131 ilerliyor, yoksa k\u00fc\u00e7\u00fck s\u0131\u00e7ramalar m\u0131 yap\u0131yor? Bu sorular\u0131n cevab\u0131, melodinin omurgas\u0131n\u0131 kurarken yol g\u00f6sterici olabilir.<\/p>\n Sevda D\u00f6ner Oyuna<\/strong> ad\u0131nda da bu hareket duygusu var. \u201cD\u00f6nmek\u201d ve \u201coyun\u201d kelimeleri, dura\u011fanl\u0131ktan \u00e7ok devinimi \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131r\u0131yor. Sevda burada yaln\u0131zca a\u011f\u0131r, h\u00fcz\u00fcnl\u00fc veya i\u00e7ine kapan\u0131k bir duygu olarak durmuyor; canlan\u0131yor, \u00e7evresini de\u011fi\u015ftiriyor ve ritmin i\u00e7ine kat\u0131l\u0131yor.<\/p>\n 7\/8, bir \u00f6l\u00e7\u00fc i\u00e7inde toplam yedi sekizlik zaman bulunan asimetrik bir ritmik yap\u0131d\u0131r. E\u015fit ad\u0131ml\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fclere al\u0131\u015f\u0131k bir kulakta ilk anda hafif\u00e7e eksik ya da \u00f6ne do\u011fru at\u0131l\u0131yormu\u015f gibi duyulabilir. Oysa bu bir eksiklik de\u011fil, ritmin kendi dengesidir. Yedi zaman; \u00f6rne\u011fin 2+2+3, 3+2+2 veya 2+3+2 gibi farkl\u0131 k\u00fcmeler h\u00e2linde hissedilebilir.<\/p>\n Bu k\u00fcmelenmeler, m\u00fczi\u011fin tavr\u0131n\u0131 do\u011frudan etkiler. Uzun grup sona geldi\u011finde ritim bir yere haz\u0131rlan\u0131yormu\u015f gibi duyulabilir; ba\u015fa geldi\u011finde ise daha ilk anda g\u00fc\u00e7l\u00fc bir hamle hissi olu\u015fabilir. Ancak \u00f6l\u00e7\u00fcy\u00fc yaln\u0131zca say\u0131lardan ibaret g\u00f6rmek eksik kal\u0131r. As\u0131l mesele, vurgular\u0131n s\u00f6zlerle ve melodiyle nas\u0131l birle\u015fti\u011fidir.<\/p>\n Benim i\u00e7in 7\/8\u2019in \u00e7ekicili\u011fi, hem ak\u0131c\u0131 hem de k\u0131vrak olabilmesinde yat\u0131yor. Ritmi s\u00fcrekli saymak yerine bedenle hissetmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, asimetrik yap\u0131 olduk\u00e7a do\u011fal bir y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fe d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. Halk m\u00fczi\u011finde kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z hareket duygusunun \u00f6nemli kaynaklar\u0131ndan biri de budur: \u00d6l\u00e7\u00fc matematiksel olarak d\u00fczenlidir, fakat dinleyicide mekanik bir izlenim b\u0131rakmak zorunda de\u011fildir.<\/p>\n Bir esere Karadeniz havas\u0131 kazand\u0131rmak, yaln\u0131zca belirli bir \u00e7alg\u0131y\u0131 ya da ritmi kullanmaktan ibaret de\u011fildir. Co\u011frafyan\u0131n belle\u011fi; seslerde, imgelerde, s\u00f6yleyi\u015f bi\u00e7iminde ve m\u00fczi\u011fin enerjisinde birlikte hissedilir. Ben bu eseri d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrken birka\u00e7 temel g\u00f6r\u00fcnt\u00fc \u00e7evresinde dola\u015ft\u0131m:<\/p>\n Bu imgelerin ortak noktas\u0131 ak\u0131\u015f. Dere akar, duman y\u00fckselir, ezgi hareket eder, insan oyuna kat\u0131l\u0131r. Bu nedenle 7\/8 \u00f6l\u00e7\u00fc ile Karadeniz \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131m\u0131 benim zihnimde birbirinden ayr\u0131 iki tercih olarak durmad\u0131. Biri di\u011ferinin yolunu a\u00e7t\u0131; ritmin k\u0131vrakl\u0131\u011f\u0131, s\u00f6zlerin \u00e7evresindeki manzaray\u0131 daha g\u00f6r\u00fcn\u00fcr h\u00e2le getirdi.<\/p>\n Bir \u015fark\u0131n\u0131n t\u00fcrk\u00fc havas\u0131 ta\u015f\u0131mas\u0131, onun anonim veya ge\u00e7mi\u015ften aktar\u0131lm\u0131\u015f bir eser oldu\u011fu anlam\u0131na gelmez. Yeni yaz\u0131lm\u0131\u015f s\u00f6zler ve yeni bir beste de halk m\u00fczi\u011finin ritmik, melodik ve duygusal dilinden beslenebilir. Buradaki \u00f6nemli ayr\u0131m, gelene\u011fi kopyalamakla onunla samimi bir ba\u011f kurmak aras\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n Benim yakla\u015f\u0131m\u0131m, Karadeniz m\u00fczi\u011fine ait b\u00fct\u00fcn \u00f6zellikleri tek bir eserde toplamaya \u00e7al\u0131\u015fmak de\u011fildi. Bunun yerine s\u00f6zlerin do\u011fal \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u00fcn a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 kap\u0131dan ilerleyerek belirli bir atmosfer kurmay\u0131 ama\u00e7lad\u0131m. B\u00f6ylece ortaya geleneksel \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlar\u0131 bulunan, fakat kendi s\u00f6z ve bestesiyle ba\u011f\u0131ms\u0131z duran bir \u00e7al\u0131\u015fma \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n Bu yakla\u015f\u0131m, t\u00fcrk\u00fc formunun ya\u015fayan niteli\u011fini de hat\u0131rlat\u0131yor. Halk m\u00fczi\u011fi yaln\u0131zca korunacak bir ar\u015fiv de\u011fildir; bug\u00fcn\u00fcn duygular\u0131yla ili\u015fki kurabilen g\u00fc\u00e7l\u00fc bir anlat\u0131m alan\u0131d\u0131r. Yeni eserler bu alana sayg\u0131yla yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131nda, ge\u00e7mi\u015fin sesini taklit etmeden onunla konu\u015fabilir.<\/p>\n Sevda \u015fark\u0131lar\u0131 \u00e7o\u011fu zaman ayr\u0131l\u0131k, \u00f6zlem ve h\u00fcz\u00fcn \u00e7evresinde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcr. Oysa sevdan\u0131n oyunlu, canl\u0131 ve umut ta\u015f\u0131yan bir taraf\u0131 da vard\u0131r. Sevda D\u00f6ner Oyuna<\/strong> ad\u0131n\u0131 ve genel duygusunu belirleyen d\u00fc\u015f\u00fcnce tam olarak buydu. Duyguyu hafife almadan, onu yaln\u0131zca kederle s\u0131n\u0131rlamayan bir anlat\u0131m kurmak istedim.<\/p>\n Ne\u015feli bir ritim, i\u00e7tenli\u011fi azaltmak zorunda de\u011fildir. Tam tersine, bazen insan\u0131n en sahici duygusu bir a\u011f\u0131tta de\u011fil, birlikte at\u0131lan bir ad\u0131mda ortaya \u00e7\u0131kar. Karadeniz t\u00fcrk\u00fc havas\u0131n\u0131n bana sundu\u011fu imk\u00e2n da bu oldu: Serin bir dere kenar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcren ferahl\u0131k ile sevdan\u0131n s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ayn\u0131 m\u00fczikal \u00e7er\u00e7evede bulu\u015fturmak.<\/p>\n Bu t\u00fcr bir eseri dinlerken 7\/8\u2019i s\u00fcrekli hesaplamaya gerek yok. \u00d6l\u00e7\u00fcn\u00fcn teknik taraf\u0131n\u0131 bilmek m\u00fczi\u011fin nas\u0131l kuruldu\u011funu anlamaya yard\u0131mc\u0131 olabilir; fakat dinleme deneyiminin merkezinde yine duygu vard\u0131r. Ayakla tutulan tempo, melodinin ini\u015f \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 ve s\u00f6zlerin vurgular\u0131 zamanla kendi b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kurar.<\/p>\n Benim i\u00e7in bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n \u00f6z\u00fc, s\u00f6zlerin i\u00e7inden \u00e7\u0131kan ritme g\u00fcvenmek ve o ritmin g\u00f6t\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc co\u011frafi duyguyu takip etmekti. Sonu\u00e7ta sevda, do\u011fa ve hareket ayn\u0131 ezgide bulu\u015ftu. \u015eark\u0131n\u0131n b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 hissi do\u011frudan duymak isterseniz Sevda D\u00f6ner Oyuna<\/strong> videosunu izleyebilir, ritmin sizi hangi manzaraya g\u00f6t\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kendiniz ke\u015ffedebilirsiniz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Sevda D\u00f6ner Oyuna, s\u00f6zlerin do\u011fal ritminden yola \u00e7\u0131karak 7\/8 \u00f6l\u00e7\u00fcyle Karadeniz t\u00fcrk\u00fc havas\u0131n\u0131 bulu\u015fturan \u00f6zg\u00fcn bir eser. Bu yaz\u0131da \u015fark\u0131n\u0131n olu\u015fum fikrini, ritmik yap\u0131s\u0131n\u0131 ve ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 do\u011fa imgelerini anlat\u0131yorum.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[48,30,49,50,51,52],"class_list":["post-66","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-muzik","tag-7-8-olcu","tag-cemal-kara","tag-karadeniz-turkusu","tag-ozgun-beste","tag-sevda-doner-oyuna","tag-turk-halk-muzigi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/agfocert.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/66","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/agfocert.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/agfocert.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/agfocert.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/agfocert.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=66"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/agfocert.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/66\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/agfocert.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=66"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/agfocert.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=66"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/agfocert.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=66"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}S\u00f6zlerden ritme uzanan do\u011fal yol<\/h2>\n
7\/8 \u00f6l\u00e7\u00fc neden farkl\u0131 hissedilir?<\/h2>\n
Karadeniz duygusunu kuran unsurlar<\/h2>\n
\n
T\u00fcrk\u00fc havas\u0131 ile \u00f6zg\u00fcn eser aras\u0131ndaki ba\u011f<\/h2>\n
Ne\u015fe ile sevdan\u0131n ayn\u0131 ezgide bulu\u015fmas\u0131<\/h2>\n
Dinlerken ritmin ak\u0131\u015f\u0131na b\u0131rakmak<\/h2>\n